[responsive_menu]

Co to jest prozopagnozja i jak ją leczyć?

Wielu z nas zdarzyło się choć raz doświadczyć sytuacji, gdy wiemy, że skądś “kojarzymy” mijaną osobę, ale nie potrafimy sobie przypomnieć jej imienia i nazwiska. Często mówi się wówczas, że nie jesteśmy w stanie dopasować twarzy do nazwiska. Na szczęście, dla większości z nas jest to tylko chwilowe, fizjologiczne zaburzenie pamięci, zdarzające się raz na jakiś czas i przemijające po krótkim czasie. Istnieje jednak grupa osób cierpiących na zaburzenie neurologiczne zwane prozopagnozją, które nie są w stanie rozpoznawać twarzy znanych im osób, także tych z najbliższego otoczenia. Czym spowodowana jest prozopagnozja oraz jak przebiega jej leczenie?

Co to jest prozopagnozja?

System rezerwacji wizyt online dla Twojego gabinetu, salonu, klubuTestuj przez 30 dni !

Prozopagnozja jest to zaburzenie neurologiczne, polegające na niezdolności do rozpoznawania twarzy dobrze znanych pacjentowi osób np. dzieci, żony, matki. Nazwa schorzenia pochodzi z języka greckiego i wywodzi się od słów prosopon oznaczającego “twarz” oraz agnosia – “niemożność rozpoznawania”. Prozopagnozja stanowi jeden z rodzajów agnozji- zaburzenia rozpoznawania doznań czuciowych, które występują przy zachowanych funkcjach narządów zmysłów (wzroku, słuchu, dotyku, smaku, węchu). Prozopagnozja nie jest związana z zaburzeniami pamięci, problemami ze wzrokiem ani z trudnościami w uczeniu się. Zdolność rozpoznawania twarzy nie jest jednakowa wśród osób zdrowych- wyróżnia się osoby mające trudności w tym zakresie, a także jednostki o ponadprzeciętnych umiejętnościach rozpoznawania twarzy. Większość populacji znajduje się mniej więcej pośrodku tego zakresu.

Zapamiętaj:

Zdarza się także, że nieumiejętność rozpoznawania twarzy jest spowodowana mutacją genetyczną, przekazywaną dziecku przez rodziców.

Prozopagnozja – objawy

Produkty orkiszowe, bezglutenowe, bezlaktazowe, przyprawyZnajdź coś dla siebie

Osoba cierpiąca na prozopagnozję nie rozpoznaje znajomych twarzy, pomimo że widzi przed sobą twarz i jest w stanie określić poszczególne jej składowe tj. nos, usta, oczy itp. W zależności od stopnia ciężkości zaburzenia, pacjenci cierpiący na prozopagnozję mogą mieć problemy jedynie z odróżnieniem twarzy mniej znanych osób np. aktorów, inni zaś nie są w stanie zidentyfikować na podstawie twarzy nawet członków najbliższej rodziny. Osoby z prozopagnozją o skrajnie dużym nasileniu nie są w stanie rozpoznać własnej twarzy w lustrze. Pacjenci cierpiący na prozopagnozję w codziennym życiu radzą sobie, posiłkując się innymi, znanymi im cechami danej osoby np. barwą głosu, sposobem poruszania się czy stylem ubioru.

Pacjenci z prozopagnozją bardzo często skarżą się, że nie są w stanie śledzić fabuły serialu, gdyż w kolejnych odcinkach nie rozpoznają twarzy głównych bohaterów i za każdym razem od nowa próbują przyporządkować twarz aktora do jego serialowego imienia i granej przez niego roli. Prozopagnozja bardzo utrudnia chorym społeczne funkcjonowanie i może skłaniać ich do wycofywania się i izolacji. Ciągłe pytanie się bliskich znajomych o to, kim są, jest zarówno dla samego chorego, jak i jego najbliższego otoczenia frustrujące i krępujące. Osoby nierozumiejące istoty prozopagnozji mogą odbierać takie zachowanie jako obraźliwe lub poniżające.

Prozopagnozja – przyczyny

Szczoteczki (elektryczne i soniczne), akcesoria. Szeroka oferta, konkurencyjne ceny.Wybierz coś dla siebie !

Uważa się, że w większości przypadków prozopagnozja jest wynikiem nieprawidłowości lub uszkodzeń w obrębie prawego zakrętu wrzecionowatego – obszaru zlokalizowanego w płacie skroniowym mózgu, odpowiedzialnego za rozpoznawanie i zapamiętywanie twarzy. Uszkodzenia w tym obszarze skutkują niemożnością rozpoznawania twarzy członków rodziny oraz bliskich przyjaciół, pomimo że pacjent dobrze zna te osoby i nie ma problemów ze wzrokiem. Do uszkodzeń w tej lokalizacji może dojść w różnych okolicznościach, między innymi w wyniku:

  • udaru niedokrwiennego mózgu;
  • ciężkiego urazu czaszkowo-mózgowego;
  • guza mózgu zlokalizowanego w płacie skroniowym;
  • procesów neurodegeneracyjnych np. choroby Alzheimera lub choroby Parkinsona, w przebiegu których dochodzi do obumierania komórek nerwowych (neuronów). Jeżeli proces ten obejmie swoim zasięgiem obszar płata skroniowego, wówczas u pacjenta może wystąpić prozopagnozja.

Zdarza się także, że nieumiejętność rozpoznawania twarzy jest spowodowana mutacją genetyczną, przekazywaną dziecku przez rodziców. Wówczas nie obserwuje się uszkodzenia mózgu (np. udaru, urazu), a objawy pojawiają się już we wczesnym dzieciństwie. Wrodzona prozopagnozja związana jest z nieprawidłowym rozwojem połączeń nerwowych w obszarach mózgu odpowiedzialnych za rozpoznawanie twarzy. Przypadki dziedzicznej prozopagnozji występują rodzinnie i są obserwowane u wielu członków danej rodziny, w kolejnych pokoleniach.

Prozopagnozja – diagnostyka

Zobacz, jak zwiększyć sprzedaż w swoim sklepie internetowym.Bezpłatna konsultacja

Rozpoznanie zazwyczaj stawiane jest na podstawie przeprowadzonego wywiadu z pacjentem, testów neuropsychologicznych obejmujących zadania związane z rozpoznawaniem twarzy oraz badań obrazowych ośrodkowego układu nerwowego. W testach wykorzystywane są zdjęcia osób bliskich dla chorego lub powszechnie znanych np. aktorów. W ten sposób sprawdzane są zdolności pacjenta do rozpoznawania i odtwarzania wizerunków różnych osób.

Do dodatkowych badań obrazowych stosowanych w diagnostyce prozopagnozji należą:

  • tomografia komputerowa (TK) głowy;
  • rezonans magnetyczny (MR) głowy.

Badania te mają na celu wykazanie przyczyny prozopagnozji, czyli w większości przypadków – uszkodzenia mózgu. Po urazach czaszkowo-mózgowych oraz przy podejrzeniu udaru mózgu, badaniem z wyboru jest tomografia komputerowa, a w przypadku schorzeń neurodegeneracyjnych i nowotworowych- rezonans magnetyczny.

Prozopagnozja – leczenie

Terapią prozopagnozji zajmują się neurolodzy oraz neuropsycholodzy. Sposób leczenia prozopagnozji ściśle uzależniony jest od przyczyny, jaka ją wywołała. Przykładowo:

  • jeśli wystąpienie objawów prozopagnozji poprzedzone było ciężkim urazem czaszkowo-mózgowym, wówczas leczenie polega najczęściej na zabiegu neurochirurgicznym, mającym na celu np. odbarczenie (usunięcie wylanej krwi) krwiaka wewnątrzczaszkowego;
  • jeżeli przyczyną wystąpienia prozopagnozji jest udar niedokrwienny mózgu, leczeniem z wyboru jest leczenie trombolityczne (mające na celu rozpuszczenie skrzepu zamykającego światło naczynia krwionośnego, które zaopatruje w krew dany obszar mózgu), stosowanie leków poprawiających krążenie mózgowe oraz długotrwała rehabilitacja neurologiczna;
  • w przypadku procesów neurodegeneracyjnych stosowane jest leczenie farmakologiczne (w chorobie Parkinsona- analogi dopaminy, w chorobie Alzheimera – leki zwiększające stężenie acetylocholiny w ośrodkowym układzie nerwowym).

*dopamina i acetylocholina – neuroprzekaźniki w ośrodkowym układzie nerwowym, czyli substancje chemiczne odpowiedzialne za przekazywanie sygnałów pomiędzy komórkami nerwowymi. W przypadku schorzeń o podłożu neurodegeneracyjnym obserwowany jest ich niedobór, a złagodzenie objawów chorobowych możliwe jest poprzez zastosowanie leków zwiększających stężenie odpowiednich neuroprzekaźników w mózgu.

Czy wiesz że:

prozopagnozja bywa także nazywana “ślepotą twarzy”?

Należy podkreślić, że w większości przypadków wystąpienie prozopagnozji poprzedzone jest poważnym uszkodzeniem mózgu o różnorodnej etiologii i na chwilę obecną nie istnieje jedna skuteczna metoda, umożliwiająca trwałe wyleczenie tego zaburzenia. Odpowiednie postępowanie terapeutyczne znacznie poprawia jednak jakość życia pacjenta i sprawia, że prozopagnozja staje się dla chorego mniej uciążliwa.

Jeżeli prozopagnozja jest zaburzeniem wrodzonym u danego pacjenta, wówczas jej nasilenie jest z reguły niewielkie np. chory rozpoznaje twarze członków najbliższej rodziny, a trudność sprawia mu jedynie rozpoznawanie twarzy dalszych znajomych. W tych przypadkach zaleca się naukę rozpoznawania osób na podstawie ich cech charakterystycznych np. pieprzyka na twarzy, koloru oczu, odstających uszu czy nietypowej fryzury. Dla osób zmagających się z prozopagnozją pomocny jest także kontekst sytuacyjny – przykładowo, łatwiej jest im rozpoznać twarz ich lekarza rodzinnego, jeśli spotkają go w pobliżu przychodni, niż w galerii handlowej.

Na co dzień idąc ulicą, z reguły nie zastanawiamy się zbyt długo nad tym, czy znamy mijaną osobę, lecz automatycznie i niejako podświadomie witamy się ze znajomym lub przystajemy, by zamienić z nim kilka słów. Występowanie prozopagnozji pozwala uświadomić sobie, jak niezwykle złożonym i wyspecjalizowanym procesem jest umiejętność rozpoznawania twarzy. Zdolność ta pełni bardzo istotną rolę, umożliwiając nam społeczne funkcjonowanie i nawiązywanie bliższych relacji międzyludzkich.

Oceń wpis
Podoba mi sięNie podoba mi się Ilość głosów: 1, średnia: 5,00
Co to jest prozopagnozja i jak ją leczyć?

Loading...

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Wszystkie prawa zastrzeżone.